suspect แปลว่าอะไร? อ่านว่าอะไร? คำนามกับกริยาต่างกันตรงไหน แล้ว suspect กับ doubt ล่ะ

Kodak
คำศัพท์ของวันนี้คือ ”suspect” ครับ!

คำนี้ประกอบขึ้นจาก 2 ส่วน คือ「sus-(มาจาก sub- แปลว่า “ข้างใต้ / จากข้างล่าง”)」+「spect(แปลว่า “มอง”)」

ภาพหลัก (core image) ของคำนี้คือ 「แอบมองขึ้นมาจากข้างล่าง」 จากภาพนี้เองที่ทำให้ “suspect” =「สงสัย (ว่าจะมีอะไรไม่ดี)」「ผู้ต้องสงสัย」 นะครับ!

”suspect” แปลว่าอะไร? ภาพหลักคือ「แอบมองขึ้นมาจากข้างล่าง」

”suspect” เป็นคำที่ใช้ได้ถึง 3 หน้าที่ คือ กริยา แปลว่า「สงสัยว่า…」「สงสัยว่าใครทำผิด」, คำนาม แปลว่า「ผู้ต้องสงสัย」 และคำคุณศัพท์ แปลว่า「น่าสงสัย เชื่อถือไม่ได้」

「sus-(จากข้างล่าง, แอบๆ)」+「spect(มอง)」 คือส่วนประกอบสองชิ้นของคำนี้ และภาพร่วมที่อยู่เบื้องหลังทุกความหมายก็คือ 「ไม่ได้มองตรงๆ แต่แอบเงยมองขึ้นมาจากมุมต่ำ」 นั่นเองครับ

Kodak

ลองนึกภาพตามนะครับ เวลาเรามองใครแบบตรงไปตรงมา สายตาจะอยู่ระดับเดียวกัน แต่ถ้าเรา “ไม่ค่อยไว้ใจ” ใครสักคน เราจะไม่มองตรงๆ

เราจะแอบชำเลืองขึ้นไปดูจากมุมต่ำๆ เพื่อดูว่าเขาจะทำอะไร นี่แหละครับคือความรู้สึกที่ซ่อนอยู่ในคำว่า ”suspect”

อ๋อ… แปลว่ามันไม่ใช่การมองแบบเปิดเผยใช่ไหมครับ? มันมีกลิ่นของการ “ไม่ไว้ใจ” ติดมาด้วยตั้งแต่แรกเลย
Kodak

ถูกต้องเลยครับ! และนี่คือจุดสำคัญมาก — ”suspect” มักจะเอนไปทางลบเสมอ

เวลาฝรั่งพูดว่า I suspect… สิ่งที่ตามมาเกือบทั้งหมดจะเป็นเรื่องไม่ดี เช่น การโกหก การทำผิด โรคภัย หรือความผิดปกติบางอย่างนะครับ

ตัวอย่างประโยคพื้นฐานของ ”suspect”

【กริยา: สงสัยว่า…(คิดว่าน่าจะเป็นแบบนั้นจริง มักเป็นเรื่องไม่ดี)】
・I suspect that he is lying.
(ผมว่าเขาน่าจะโกหกนะ = เอนไปทาง “โกหกจริง”)
・I suspected that there was something wrong with the engine.
(ผมสงสัยว่าเครื่องยนต์มีอะไรผิดปกติ)
・The doctors suspected pneumonia.
(หมอสงสัยว่าเป็นปอดบวม)

【กริยา: สงสัยว่าใครเป็นคนทำผิด】
・The police suspect him of murder.
(ตำรวจสงสัยว่าเขาเป็นคนก่อเหตุฆาตกรรม)
・He is suspected of taking bribes.
(เขาถูกสงสัยว่ารับสินบน)

【คำนาม: ผู้ต้องสงสัย】
・The police arrested two suspects.
(ตำรวจจับกุมผู้ต้องสงสัยได้สองคน)

【คำคุณศัพท์: น่าสงสัย, เชื่อถือไม่ได้】
・His explanation sounds a bit suspect.
(คำอธิบายของเขาฟังดูน่าเคลือบแคลงอยู่นิดๆ)

”suspect” อ่านว่าอะไร? คำนามลงเสียงหน้า คำกริยาลงเสียงหลัง

เรื่องการออกเสียงของ ”suspect” มีจุดที่คนไทยพลาดกันบ่อยมาก เพราะคำนี้เป็นหนึ่งในกลุ่มคำที่ ตำแหน่งการลงน้ำหนักเสียง (stress) จะขยับ ตามหน้าที่ของคำ ครับ

”suspect” ออกเสียงยังไง

คำนาม / คำคุณศัพท์SUS-pect / /ˈsʌspekt/ / ประมาณ “ซัส-เพ็คท์”
⇒ ลงน้ำหนักที่พยางค์ แรก

คำกริยา:sus-PECT / /səˈspekt/ / ประมาณ “เซอะ-สเป็คท์
⇒ ลงน้ำหนักที่พยางค์ หลัง และสระของพยางค์แรกจะหดเหลือแค่เสียง “เออะ” สั้นๆ (schwa)

คำเดียวกันแท้ๆ แต่อ่านไม่เหมือนกันเหรอครับ? แล้วผมจะรู้ได้ไงว่าตอนไหนต้องอ่านแบบไหน
Kodak

มีกฎง่ายๆ ที่ใช้ได้เกือบทุกครั้งเลยครับ — คำนามลงหน้า คำกริยาลงหลัง

กฎนี้ไม่ได้ใช้แค่กับ suspect นะครับ คำอย่าง record(RE-cord = สถิติ / re-CORD = บันทึก), present(PRE-sent = ของขวัญ / pre-SENT = นำเสนอ), object(OB-ject = วัตถุ / ob-JECT = คัดค้าน)ก็เป็นแบบเดียวกันหมด

Kodak

แล้วมีอีกเรื่องที่อยากเตือนเป็นพิเศษสำหรับคนไทยครับ

“น้ำหนักเสียง (stress) ในภาษาอังกฤษ ไม่ใช่วรรณยุกต์” นะครับ! ภาษาไทยเราเปลี่ยนความหมายด้วยระดับเสียงสูงต่ำ แต่ภาษาอังกฤษไม่ใช่แบบนั้น

พยางค์ที่ลงน้ำหนักในภาษาอังกฤษ ไม่ได้แปลว่าต้องออกเสียง “สูง” แบบเสียงตรีหรือเสียงจัตวา แต่หมายถึงพยางค์นั้นจะ ยาวกว่า ดังกว่า และชัดกว่า พยางค์อื่น

ในทางกลับกัน พยางค์ที่ ไม่ ลงน้ำหนักจะถูก “กลืน” จนเบลอ นี่คือเหตุผลที่ sus- ในคำกริยา sus-PECT ฟังแล้วแทบไม่เหลือเสียง “ซะ” เต็มๆ เลย กลายเป็นแค่ “เซอะ” สั้นๆ เท่านั้น

อ๋อ… งั้นแทนที่จะพยายามใส่วรรณยุกต์ ผมควรจะฝึก “ลากให้ยาวกับพูดให้ชัด” ตรงพยางค์ที่เน้นแทนใช่ไหมครับ?
Kodak

ใช่เลยครับ! เข้าใจถูกต้องมาก ลองพูดตามดูนะครับ

“The police arrested a SUS-pect.”(ตำรวจจับผู้ต้องสงสัย ← คำนาม)
“The police sus-PECT him.”(ตำรวจสงสัยเขา ← คำกริยา)

”suspect” คำนาม กริยา คำคุณศัพท์ ต่างกันยังไง?

ทีนี้มาดูกันชัดๆ ว่าแต่ละหน้าที่ของ ”suspect” ใช้ต่างกันตรงไหนบ้างครับ

”suspect” 3 หน้าที่
⇒ กริยา「สงสัยว่า…」/ คำนาม「ผู้ต้องสงสัย」/ คำคุณศัพท์「น่าสงสัย」

1. คำกริยา sus-PECT =「สงสัยว่า…」

ความหมายหลักคือ 「คิดว่าเรื่องนั้นน่าจะเป็นความจริง โดยที่ยังไม่มีหลักฐานแน่ชัด」 และสิ่งที่สงสัยมักเป็นเรื่องไม่ดี

รูปแบบไวยากรณ์ที่เจอบ่อยมี 2 แบบครับ

【รูปที่ 1】suspect (that) + ประโยค
・I suspect that she knows the answer already.
(ผมว่าเธอน่าจะรู้คำตอบอยู่แล้วนะ)

【รูปที่ 2】suspect + คน + of + คำนาม / V-ing
・They suspected him of stealing the money.
(พวกเขาสงสัยว่าเขาขโมยเงินไป)
・She is suspected of fraud.(รูป passive ที่เจอบ่อยมากในข่าว)
(เธอถูกสงสัยว่าฉ้อโกง)

Kodak

จุดที่ต้องระวัง! suspect ไม่นิยมใช้ในรูป V-ing (continuous) นะครับ

❌ I am suspecting he is lying.
⭕ I suspect he is lying.

เพราะมันเป็นคำที่บอก “สภาพความคิดในหัว” ไม่ใช่ “การกระทำที่กำลังดำเนินอยู่” เหมือนกับ know, believe, think นั่นแหละครับ

2. คำนาม SUS-pect =「ผู้ต้องสงสัย」

คำนามนี้ตรงกับภาษาไทยว่า 「ผู้ต้องสงสัย」 เป๊ะๆ เลยครับ เป็นคำนามนับได้ (a suspect / two suspects) และเจอบ่อยมากในข่าวอาชญากรรม

【คำที่มักใช้คู่กัน】
・the prime suspect / the main suspect(ผู้ต้องสงสัยอันดับหนึ่ง)
・a murder suspect(ผู้ต้องสงสัยคดีฆาตกรรม)
arrest / question / detain a suspect(จับกุม / สอบปากคำ / ควบคุมตัวผู้ต้องสงสัย)

・He remains the prime suspect in the case.
(เขายังคงเป็นผู้ต้องสงสัยอันดับหนึ่งของคดีนี้)

3. คำคุณศัพท์ SUS-pect =「น่าสงสัย, เชื่อถือไม่ได้」

หน้าที่นี้คนไทยมักไม่รู้จัก แต่เจอในบทความและข่าวบ่อยพอสมควรครับ แปลว่า 「น่าเคลือบแคลง / ไว้ใจไม่ได้ / อาจมีปัญหา」

【ตัวอย่าง】
・The evidence is suspect.(หลักฐานชิ้นนี้เชื่อถือไม่ได้)
・a suspect package(พัสดุต้องสงสัย = อาจมีระเบิดหรือของผิดกฎหมาย)
・His logic is highly suspect.(ตรรกะของเขาน่ากังขาอย่างมาก)

แล้ว suspect (คำคุณศัพท์) กับ suspicious ต่างกันไหมครับ? เห็นแปลไทยเหมือนกันว่า “น่าสงสัย” เลย
Kodak

คำถามดีมากครับ! ทั้งคู่แปลไทยว่า “น่าสงสัย” ก็จริง แต่มีความต่างอยู่นะครับ

suspect (adj.) ⇒ ทางการกว่า ใช้กับ “สิ่งของ / ข้อมูล / เหตุผล” เป็นหลัก = เชื่อถือไม่ได้
suspicious ⇒ ใช้ได้ทั้งสองทิศ! ทั้ง「ดูน่าสงสัย (น่าสงสัย)」และ「รู้สึกไม่ไว้ใจ (ระแวง)」

เช่น He looks suspicious. = เขาดูน่าสงสัย แต่ He is suspicious of me. = เขาระแวงผม เห็นไหมครับว่าทิศทางกลับกันเลย

กับดักใหญ่ของคนไทย! คำว่า「สงสัย」แตกเป็น suspect / wonder / doubt ถึง 3 ทาง

ถ้าจะมีเรื่องเดียวที่อยากให้จำกลับไปจากบทความนี้ ผมขอเลือกหัวข้อนี้เลยครับ เพราะนี่คือจุดที่คนไทยพลาดกันมากที่สุดเวลาใช้คำว่า ”suspect”

Kodak

ปัญหาอยู่ตรงที่คำว่า 「สงสัย」ในภาษาไทย กว้างเกินไป ครับ

ภาษาไทยใช้คำว่า “สงสัย” ได้ทั้งตอนที่ระแวงว่าใครทำผิด และตอนที่แค่อยากรู้ว่าทำไมท้องฟ้าถึงเป็นสีฟ้า แต่ภาษาอังกฤษแยกสองอย่างนี้เป็นคนละคำเลยนะครับ

เอ๊ะ… จริงเหรอครับ? แล้วเวลาผมจะบอกอาจารย์ว่า “ผมสงสัยตรงนี้ครับ” ผมพูดว่า I suspect this part. ไม่ได้เหรอครับ?
Kodak

ไม่ได้ครับ! (ฮา) ถ้าพูดแบบนั้น อาจารย์จะได้ยินว่า “ผมกำลังระแวงว่าตรงนี้มีอะไรทุจริต” เลยนะครับ

มาดูกันว่า “สงสัย” ของไทย ต้องแตกเป็นอังกฤษ 3 คำยังไงบ้าง

「สงสัย」แตกเป็นภาษาอังกฤษ 3 ทาง

①「สงสัยว่า…(ระแวง / คิดว่ามีอะไรไม่ดี)」⇒ suspect
・ผมสงสัยว่าเขาโกหก ⇒ I suspect he is lying.
⇒ ทิศทาง:เอนไปทาง “เป็นจริง” และเป็นเรื่องลบ

②「สงสัยว่า…(อยากรู้ / แปลกใจ / มีคำถาม)」⇒ wonder
・ผมสงสัยว่าทำไมท้องฟ้าถึงเป็นสีฟ้า ⇒ I wonder why the sky is blue.
⇒ ทิศทาง:เป็นกลาง แค่อยากรู้ ไม่ได้กล่าวหาใคร

③「สงสัยว่า…(ไม่ค่อยเชื่อว่าจะเป็นแบบนั้น)」⇒ doubt
・ผมสงสัยว่าเขาจะมาไหม (คิดว่าคงไม่มา) ⇒ I doubt he will come.
⇒ ทิศทาง:เอนไปทาง “ไม่เป็นจริง”

โอ้โห… คำเดียวในภาษาไทย แตกเป็นสามทางเลยเหรอครับ แล้วเวลาในห้องเรียนผมอยากบอกว่า “ผมมีข้อสงสัยครับ” ต้องพูดยังไงครับ?
Kodak

กรณีนั้นง่ายที่สุดเลยครับ พูดว่า “I have a question.” หรือ “I’m not sure I understand this part.” ก็พอแล้ว

หรือถ้าจะให้เป็นธรรมชาติแบบเจ้าของภาษา ลองใช้ “I was wondering about…” ดูก็ได้ครับ สุภาพและนุ่มนวลมาก

I suspect this part.(ตั้งใจจะบอกว่า “ผมสงสัยตรงนี้”)
⇒ ฟังเป็น “ผมระแวงว่าส่วนนี้มีเงื่อนงำ” / ควรพูดว่า I have a question about this part.

Do you suspect anything?(ตั้งใจจะถามว่า “มีอะไรสงสัยไหม”)
⇒ ฟังเป็น “คุณระแวงใครอยู่หรือเปล่า” / ควรพูดว่า Do you have any questions?

I suspect why he did that.(ตั้งใจจะบอกว่า “ผมสงสัยว่าทำไมเขาทำแบบนั้น”)
⇒ suspect ต่อด้วย why ไม่ได้ / ควรพูดว่า I wonder why he did that.

Kodak

มีวิธีจำง่ายๆ ครับ ลองสังเกตคำที่ตามหลังดูนะครับ

suspect / doubt ⇒ ตามด้วย that + ประโยค(เรามีสมมติฐานในใจอยู่แล้ว)
wonder ⇒ ตามด้วย why / how / what / if(เรายังไม่รู้คำตอบ กำลังหาอยู่)

อ๋อ! ดูจากคำที่ตามหลังก็แยกออกเลยนี่นา แบบนี้จำง่ายขึ้นเยอะครับ

”suspect” กับ ”doubt” ต่างกันยังไง? สองคำนี้ชี้คนละทิศเลย

ในสามคำข้างต้น คู่ที่สับสนกันมากที่สุดคือ suspect กับ doubt ครับ เพราะภาษาไทยแปลได้ว่า “สงสัย” เหมือนกันทั้งคู่ แต่ความหมายจริงๆ ตรงกันข้าม เลย

คำใกล้เคียงของ ”suspect”
⇒ คำที่แปลว่า「สงสัย」เหมือนกัน แต่ทิศทางต่างกัน ”doubt”
Kodak

ลองเทียบสองประโยคนี้นะครับ หน้าตาเหมือนกันเป๊ะ แต่ความหมายคนละเรื่องเลย

I suspect he is lying.“ผมคิดว่าเขาโกหก”(เอนไปทางว่าเขาโกหกจริง)
I doubt he is lying.“ผมว่าเขาคงไม่ได้โกหกหรอก”(เอนไปทางว่าเขาพูดจริง)

เดี๋ยวนะครับ! ความหมายกลับหัวกลับหางเลยนี่ครับ… ถ้าใช้ผิดนี่เรื่องใหญ่เลยนะครับเนี่ย
Kodak

ใช่ครับ นี่คือเหตุผลที่ผมอยากให้ระวังคู่นี้เป็นพิเศษ

วิธีจำที่ผมแนะนำคือ ให้คิดว่า doubt คือ「คิดว่า…ไม่」 ครับ
I doubt he will come. = I think he will not come. แบบนี้จะไม่งงเลย

ดูความต่างของ ”suspect / doubt / wonder” จากสถานการณ์จริง

I suspect that the meeting will be canceled.
「ผมว่าประชุมน่าจะถูกยกเลิกนะ」
⇒ มีลางสังหรณ์ว่าเรื่องไม่ดีจะเกิดขึ้นจริง = เอนไปทาง “จะถูกยกเลิก”

I doubt that the meeting will be canceled.
「ผมว่าประชุมคงไม่ยกเลิกหรอก」
⇒ ไม่ค่อยเชื่อว่ามันจะเกิดขึ้น = เอนไปทาง “จะไม่ถูกยกเลิก”

I wonder if the meeting will be canceled.
「ไม่รู้ว่าประชุมจะถูกยกเลิกหรือเปล่านะ」
⇒ ยังไม่เอนไปทางไหน = เป็นกลาง แค่อยากรู้

Kodak

แถมอีกนิดครับ doubt ในรูปปฏิเสธจะกลายเป็นการ “ยืนยันอย่างหนักแน่น” นะครับ

I don’t doubt that he is honest.(ผมไม่สงสัยเลยว่าเขาซื่อสัตย์ = เชื่อสนิทใจ)
There is no doubt about it.(ไม่ต้องสงสัยเลย = แน่นอน 100%)

รากศัพท์ของ ”suspect” มาจากภาษาละติน「มองขึ้นมาจากข้างใต้」

คราวนี้มาลองเปลี่ยนมุมมอง แล้วขุดลึกลงไปที่รากศัพท์ของ ”suspect” กันครับ

”suspect” มีต้นทางมาจากคำกริยาภาษาละตินว่า ”suspicere” ซึ่งแยกออกเป็น sub-(ข้างใต้, จากข้างล่างขึ้นไป)specere(มอง)

เว็บพจนานุกรมรากศัพท์ชื่อดังอย่าง Etymonline อธิบายเส้นทางความหมายของคำนี้ไว้อย่างน่าสนใจครับ

Latin suspicere: “look up at, look upward,” figuratively “look up to, admire, respect,” also “look at secretly, look askance at” — from sub “up to” + specere “to look at.”

คำแปลไทย:ภาษาละติน suspicere แปลตามตัวว่า「เงยมองขึ้นไป」ในเชิงเปรียบเทียบหมายถึง「มองขึ้นไปด้วยความชื่นชม ยกย่อง」และในอีกทางหนึ่งคือ「แอบมอง, ชำเลืองมองอย่างไม่ไว้ใจ」ประกอบจาก sub(ขึ้นไปจากข้างล่าง)+ specere(มอง)

※อ้างอิงจาก「Etymonline

เอ๊ะ?! เมื่อกี้เขียนว่า「มองขึ้นไปด้วยความชื่นชม」ด้วยเหรอครับ? มันตรงข้ามกับ “ไม่ไว้ใจ” เลยนะครับ
Kodak

ตาไวมากครับ! นี่แหละคือความสนุกของรากศัพท์

「มองจากข้างล่างขึ้นไป」มันเป็นท่าทางที่ไปได้ 2 ทางครับ ทางหนึ่งคือ เงยหน้ามองด้วยความเคารพ อีกทางคือ ก้มหัวลงแล้วแอบชำเลืองขึ้นไปอย่างไม่ไว้ใจ

สุดท้ายภาษาอังกฤษเลือกเก็บทางที่สองไว้ใน suspect ส่วนทางแรกไปตกอยู่กับคำว่า respect แทนนะครับ

ในภาษาอังกฤษ คำคุณศัพท์ suspect(น่าสงสัย)เข้ามาก่อนตั้งแต่ต้นศตวรรษที่ 14 ผ่านภาษาฝรั่งเศสเก่า จากนั้นคำกริยา suspect จึงเกิดขึ้นในกลางศตวรรษที่ 15 และคำนาม suspect(ผู้ต้องสงสัย)ตามมาช้าที่สุดในช่วงคริสต์ทศวรรษ 1590

เส้นทางรากศัพท์ของ ”suspect”
รากอินโด-ยูโรเปียนดั้งเดิม:*spek-(สังเกต, มอง)

ละติน:specere(มอง)+ sub(จากข้างล่างขึ้นไป)

ละติน:suspicere(แอบเงยมองจากข้างล่าง ⇒ มองอย่างไม่ไว้ใจ)
↓(ผ่านฝรั่งเศสเก่า suspect)
อังกฤษกลาง ต้นศตวรรษที่ 14:suspect(adj. น่าสงสัย)

กลางศตวรรษที่ 15:suspect(v. สงสัย)/ ค.ศ. 1590s:suspect(n. ผู้ต้องสงสัย)
Kodak

พอเข้าใจว่ามันคือ「มองจากข้างล่าง」เราจะเห็นเลยครับว่าทำไม suspect ถึงมีกลิ่นลบติดมาเสมอ

เพราะการมองจากมุมต่ำ = การมองแบบไม่เปิดเผย นั่นเองนะครับ

ลองเทียบกับ ”expect” ดูสิครับ ทิศทางของสายตาต่างกันคนละเรื่อง

วิธีที่จะทำให้เห็นภาพของ ”suspect” ชัดที่สุด คือการเอาไปวางเทียบกับเพื่อนร่วมตระกูลอย่าง ”expect” ครับ

expect ก็มี spect อยู่ในคำด้วยนี่ครับ! แปลว่ามันเป็นญาติกันเหรอครับ?
Kodak

ญาติสนิทกันเลยครับ! ต่างกันแค่ส่วนหน้าเท่านั้นเอง

sus-pect = sub(จากข้างล่าง แอบๆ)+ spect(มอง)
ex-pect = ex(ออกไปข้างนอก)+ spect(มอง)

ความต่างของ “ทิศทางสายตา” เพียงอย่างเดียว ทำให้สองคำนี้มีอารมณ์ต่างกันโดยสิ้นเชิงครับ

suspect คือการก้มหน้าแล้วแอบชำเลืองขึ้นมาจากข้างล่าง ⇒ ได้ความรู้สึก 「ไม่ไว้ใจ, ระแวงว่ามีอะไรไม่ดี」

ส่วน expect คือการมองออกไปข้างนอก มองไปข้างหน้าเพื่อรอสิ่งที่กำลังจะมาถึง ⇒ ได้ความรู้สึก 「คาดการณ์, คาดหวัง」 ซึ่งเป็นกลางไปจนถึงค่อนข้างบวก

I suspect he will fail.
(ผมสงสัยว่าเขาน่าจะทำพลาด = มีลางสังหรณ์ที่ไม่ดี มองแบบไม่ไว้ใจ)

I expect he will pass.
(ผมคาดว่าเขาน่าจะสอบผ่าน = มองไปข้างหน้าแล้วรอผลลัพธ์)

※ทั้งคู่แปลว่า「คิดว่าน่าจะ…」ได้เหมือนกัน แต่ suspect มาพร้อมกลิ่นลบเสมอ ส่วน expect เป็นกลาง

Kodak

ถ้าอยากเจาะลึกเรื่องของ expect ต่อ ลองแวะไปอ่านที่บทความ expect แปลว่าอะไร ทำไมถึงกลายเป็น “คาดหวัง” ได้เลยนะครับ

พออ่านคู่กับบทความนี้ จะเห็นภาพของ spect ชัดขึ้นอีกเยอะเลยครับ

จำ ”suspect” จากส่วนประกอบ「sus-」+「spect」

มาถึงช่วงสุดท้าย เรามาแยกชิ้นส่วนของ ”suspect” กันแบบละเอียดครับ

ส่วนประกอบมี 2 ชิ้น คือ 「sus-(=sub- ข้างใต้, จากข้างล่าง, แอบๆ)」「spect(มอง)」

”sus-” คือ ”sub-” ที่แปลงร่างมา แปลว่า「ข้างใต้」

แต่ทำไมมันไม่ใช่ “subspect” ล่ะครับ? ทำไม b ถึงหายไปเป็น sus- ได้
Kodak

เหตุผลง่ายมากครับ — เพราะออกเสียงยาก!

ลองพูด “sub-spect” ดูสิครับ ลิ้นกับริมฝีปากต้องทำงานหนักมาก ภาษาละตินเลยกลืน b ทิ้งแล้วปรับให้เป็น sus- เพื่อให้ลื่นปากขึ้น เรื่องแบบนี้เกิดขึ้นบ่อยมากในภาษาละตินนะครับ

คำที่ใช้ sub- ตัวเดียวกันนี้มีอยู่รอบตัวเราเต็มไปหมดครับ ทุกคำจะมีกลิ่นของ「ข้างใต้」ติดอยู่เสมอ

  • submarine:sub(ใต้)+ marine(ทะเล)⇒ เรือดำน้ำ
  • subway:sub(ใต้)+ way(ทาง)⇒ รถไฟใต้ดิน
  • subtitle:sub(ใต้)+ title(ตัวหนังสือ)⇒ คำบรรยายใต้ภาพ
  • support:sub(ใต้)+ port(แบก)⇒ ค้ำจุน สนับสนุน(sub- แปลงเป็น sup- เพราะเหตุผลเดียวกับ sus-)

”spect” คือชิ้นส่วนที่แปลว่า「มอง」

”spect”(หรือรูป spec / spic)คือชิ้นส่วนที่แปลว่า 「มอง, ดู」 มาจากรากภาษาละติน specere ครับ

ชิ้นส่วนนี้ทรงพลังมาก เพราะเมื่อไปจับคู่กับคำนำหน้าต่างๆ ก็จะเกิดเป็นคำใหม่มากมาย ที่ทุกคำล้วนเกี่ยวกับ「การมอง」ทั้งสิ้น

ครอบครัวของ ”spect / spec”(มอง)

respect = re(กลับไป, ซ้ำๆ)+ spect ⇒ หันกลับไปมองซ้ำๆ ⇒ เคารพ
expect = ex(ออกไปข้างนอก)+ spect ⇒ มองออกไปรอ ⇒ คาดหวัง, คาดการณ์
inspect = in(เข้าไปข้างใน)+ spect ⇒ มองเข้าไปข้างใน ⇒ ตรวจสอบ
suspect = sub(จากข้างล่าง)+ spect ⇒ แอบมองจากข้างล่าง ⇒ สงสัย
prospect = pro(ไปข้างหน้า)+ spect ⇒ มองไปข้างหน้า ⇒ แนวโน้ม, ความหวัง

spectator(ผู้ชม)/spectacle(ภาพที่น่าตื่นตา)/perspective(มุมมอง)/species(ชนิด, สายพันธุ์)

โห… คำพวกนี้เป็นญาติกันหมดเลยเหรอครับ! รู้แค่ว่า spect แปลว่า “มอง” ก็เดาความหมายได้ตั้งเยอะเลยนี่ครับ
Kodak

นั่นแหละครับคือพลังของการเรียนจากรากศัพท์! ท่องทีละคำจะเหนื่อยมาก แต่ถ้าจับรากได้ คำทั้งกลุ่มจะเข้าหัวพร้อมกันเลย

ถ้าอยากเห็นเพื่อนร่วมตระกูลทั้งหมดในที่เดียว ตามไปดูต่อได้ที่ รวมคำศัพท์รากศัพท์ spect / spec ที่แปลว่า「มอง」 เลยนะครับ

คำในครอบครัวเดียวกับ suspect ที่ควรจำไปพร้อมกัน

คำที่แตกหน่อออกมาจาก suspect โดยตรงมีอยู่ไม่กี่คำ และล้วนใช้บ่อยทั้งนั้นครับ จำไปพร้อมกันเลยจะคุ้มที่สุด

suspicion(คำนาม)= ความสงสัย, ความระแวง
 The police arrested him on suspicion of theft.(ตำรวจจับเขาด้วยข้อสงสัยว่าลักทรัพย์)

suspicious(คำคุณศัพท์)= น่าสงสัย / ระแวง
 There was a suspicious man near the shop.(มีชายน่าสงสัยอยู่แถวร้าน)
 She was suspicious of his motives.(เธอระแวงเจตนาของเขา)

suspiciously(คำวิเศษณ์)= อย่างน่าสงสัย
 He was acting suspiciously.(เขามีท่าทางน่าสงสัย)

Kodak

ตรงนี้เทียบกับภาษาไทยแล้วจำง่ายมากครับ

suspect (n.)ผู้ต้องสงสัย
suspiciousน่าสงสัย
suspicionความสงสัย, ข้อสงสัย

เห็นไหมครับว่าตรงกันแบบพอดีเป๊ะเลย

สำนวนที่ควรรู้:the usual suspects

สุดท้ายขอฝากสำนวนที่เจอบ่อยในข่าวและบทสนทนาไว้หนึ่งอันครับ นั่นคือ ”the usual suspects”

แปลตามตัวคือ「ผู้ต้องสงสัยหน้าเดิมๆ」แต่ปัจจุบันมักถูกใช้แบบติดตลก หมายถึง 「คนหน้าเดิมๆ / ของเดิมๆ ที่คาดเดาได้อยู่แล้ว」 โดยไม่ได้เกี่ยวกับอาชญากรรมเลยครับ

【ตัวอย่าง】
・Who’s coming to the party? — Oh, just the usual suspects.
(ใครจะมางานปาร์ตี้บ้าง? — ก็พวกหน้าเดิมๆ นั่นแหละ)

สรุปความหมาย รากศัพท์ และวิธีจำ ”suspect”

ด้านล่างคือสรุปทั้งหมดของ ”suspect” ครับ

●”suspect” ประกอบจาก「sus-(sub- = จากข้างล่าง, แอบๆ)」+「spect(มอง)」
⇒ ภาพหลักคือ「แอบเงยมองขึ้นมาจากข้างล่าง」= มองอย่างไม่ไว้ใจ
⇒ กริยา「สงสัยว่า…」/ คำนาม「ผู้ต้องสงสัย」/ คำคุณศัพท์「น่าสงสัย, เชื่อถือไม่ได้」

การออกเสียง ⇒ คำนาม/คำคุณศัพท์ = SUS-pect(ลงเสียงพยางค์แรก)/ คำกริยา = sus-PECT(ลงเสียงพยางค์หลัง)
※น้ำหนักเสียงอังกฤษ ≠ วรรณยุกต์ไทย ให้เน้นที่「ยาว ดัง ชัด」ไม่ใช่ระดับเสียงสูงต่ำ

กับดักคำว่า「สงสัย」 ⇒ ระแวงว่ามีเรื่องไม่ดี = suspect / แค่อยากรู้ มีคำถาม = wonder / ไม่ค่อยเชื่อว่าจะจริง = doubt

suspect กับ doubt ชี้คนละทิศ ⇒ I suspect he is lying.(คิดว่าโกหกจริง)/ I doubt he is lying.(คิดว่าไม่ได้โกหก)

ไวยากรณ์ที่ต้องจำ ⇒ suspect (that) + ประโยค / suspect + คน + of + V-ing / be suspected of ~ / ไม่ใช้รูป V-ing

วันนี้ได้อะไรเยอะเลยครับ! ต่อไปนี้เวลาจะพูดว่า “สงสัย” ผมจะหยุดคิดก่อนหนึ่งวินาทีว่ามันเป็นทางไหน
Kodak

เยี่ยมมากครับ! แค่หยุดคิดหนึ่งวินาทีนั้นแหละ ที่จะทำให้ภาษาอังกฤษของเราเป็นธรรมชาติขึ้นเยอะเลย

และอย่าลืมภาพหลักนะครับ — suspect = แอบมองจากข้างล่าง จำภาพนี้ไว้ ความหมายทั้งหมดจะตามมาเองครับ!

เอกสารอ้างอิง
「Online Etymology Dictionary(https://www.etymonline.com/word/suspect)」
「Longman Dictionary of Contemporary English(https://www.ldoceonline.com/dictionary/suspect)」
「Wiktionary(https://en.wiktionary.org/wiki/suspect)」